Lezing Heemkundekring Waspik: Taal, cultuur en identiteit in Noord-Brabant, met de klemtoon op de taal en het dialect

WASPIK – Heemkundekring Op ’t Goede Spoor organiseert op dinsdag 24 maart 2026 een lezing over taal, cultuur en identiteit in Noord-Brabant. Spreker is hoogleraar Jos Swanenberg, een autoriteit op het gebied van dialecten en taalvariatie. De bijeenkomst vindt plaats in SCC Den Bolder aan de Schoolstraat 19 in Waspik en start om 20.00 uur. Bezoekers zijn welkom vanaf 19.30 uur.

Tijdens de avond staat vooral de rol van taal en dialect centraal in de Brabantse identiteit. Swanenberg gaat in op de betekenis en waarde van dialect in Noord-Brabant en laat zien hoe taal en cultuur samen een belangrijk onderdeel vormen van het gevoel van verbondenheid in de regio.

De lezing begint met een uitleg over de verschillen en overeenkomsten tussen taal en dialect. Daarna volgt een inkijk in het Brabantse dialectlandschap. Dialecten in de provincie verschillen namelijk sterk per regio. Zo klinkt het dialect in Bladel anders dan in Bergen op Zoom, Budel of Boxmeer.

Ook komt de vraag aan bod waar deze verschillen vandaan komen en hoe dialecten zich door de jaren heen hebben ontwikkeld. Onderzoekers wijzen al meer dan honderd jaar op het risico van dialectverlies. Tegelijkertijd verschijnen er de laatste decennia steeds meer boeken, liedjes en teksten in dialect. De lezing gaat daarom ook in op de vraag of dialect werkelijk in gevaar is.

Naast taal en dialect staat ook de Brabantse identiteit centraal. Wat bedoelen mensen eigenlijk wanneer zij spreken over een Brabander, een Limburger of een Hollander? Volgens Swanenberg hangt identiteit sterk samen met de omgeving waar iemand vandaan komt en waar men zich thuis voelt.

Typische kenmerken zoals de zachte g, regionale dialecten, carnaval en lokale tradities spelen daarbij een belangrijke rol. Tijdens de lezing wordt verkend hoe deze elementen bijdragen aan het gevoel van verbondenheid in Noord-Brabant, ook bij nieuwe en jonge Brabanders.

Jos Swanenberg uit Gemert werkt als hoogleraar Diversiteit in Taal en Cultuur aan Tilburg University. Daarnaast is hij onderzoeker bij het Meertens Instituut van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen in Amsterdam. Hij geldt als een van de belangrijkste kenners van dialecten en taalvariatie in Brabant.

Tijdens de lezing deelt Swanenberg inzichten uit zijn onderzoek en laat hij zien hoe taal, cultuur en regionale achtergrond samen de identiteit van inwoners van Noord-Brabant vormen.

De lezing vindt plaats op dinsdag 24 maart 2026 in SCC Den Bolder aan de Schoolstraat 19 in Waspik. De avond begint om 20.00 uur en eindigt rond 22.00 uur. Vanaf 19.30 uur is er inloop.

Leden van heemkundekring Op ’t Goede Spoor hebben gratis toegang. Niet-leden betalen een entree van € 3,50.