Lezing de Tachtigjarige Oorlog door Jan van Oudheusden

WAALWIJK - Dinsdag 26 augustus a.s. zal de Waalwijkse historicus dr. Jan van Oudheusden vertellen over de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) – de Opstand die leidde tot de onafhankelijkheid van ons land. Deze lezing getiteld „Frederik Hendrik in Waalwijk 1625” wordt georganiseerd door Nut Langstraat, in het kader van de zomerweken. Zij vindt plaats in de raadzaal van het Huis van Waalwijk; aanvang 10:00 uur. De toegang is gratis, ook voor niet‑leden van het Nut. In de pauze is er (gratis) koffie of thee. Inschrijven via de website van Nut Langstraat: www.nutlangstraat.nl.

Onlangs is in Waalwijk met een plaquette herdacht dat in 1625, precies 400 jaar geleden, prins Frederik Hendrik, zoon van de vader des vaderlands Willem van Oranje, in zijn Waalwijkse hoofdkwartier werd beëdigd als opperbevelhebber van het Staatse leger en als stadhouder van Holland, Zeeland, Utrecht, Gelre en Overijssel. Direct na het overlijden van zijn oudere halfbroer prins Maurits waren afgevaardigden van de Staten-Generaal ijlings naar Waalwijk gereisd om Frederik Hendrik te beëdigen. De natie had weer een leider.

De Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden was al decennialang verwikkeld in oorlog met Spanje. Frederik Hendriks militaire loopbaan begon met een nederlaag „Het beleg van Breda”: De poging van het Staatse leger om de omsingelde vestingstad Breda te ontzetten mislukte. Begin juni 1625 moest de Nassau stad zijn poorten openen voor de Spanjaarden. Maar weldra keerden de kansen. Tot zijn dood in 1647 veroverde de prins tal van steden. De spectaculaire inname van ’s‑Hertogenbosch in 1629 bezorgde hem de erenaam „de Stedendwinger”.

In zijn lezing zal Jan van Oudheusden de hierboven vermelde prinselijke benoemingen en prestaties schetsen. Maar ook zal hij ingaan op het ‘grotere verhaal’. De Opstand in de Nederlanden tegen de Spaanse koning Filips II brak immers uit met als inzet de vrijheid van godsdienst en geweten, een ideaal van Willem van Oranje. Ook speelde een rol dat de Lage Landen zichzelf wensten te besturen, zonder te worden achtergesteld bij andere delen van het rijk van Filips II. Men wilde dat de vorst de oude overlegorganen serieus nam: bijvoorbeeld geen belastingheffing zonder inspraak van de standenvertegenwoordigingen.

Ook grotere verbanden zullen worden aangestipt, zoals het toenmalige krijgsbedrijf, de tol die de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) vergde van de boerenbevolking en het verband met de verwoestende Dertigjarige Oorlog (1618-1648) tussen de katholieke Habsburgers en de protestantse vorsten.

Het project „Frederik Hendrik in Waalwijk 1625” is mede mogelijk gemaakt door Stichting Jacques de Leeuw, Nut Langstraat, PartyVlaai en Gemeente Waalwijk.

Inschrijven voor deze gratis lezing kan op de website van Nut Langstraat: www.nutlangstraat.nl. Aanvang 10:00 uur op dinsdag 26 augustus in het Huis van Waalwijk.

Vierhonderd jaar na de beëdiging van Fredrik Hendrik, Prins van Oranje, als stadhouder hangt er aan het pand Grotestraat 184 een plaquette ter nagedachtenis aan dit gedenkwaardig feit.

Begeleid door het Besoijense schuttersgilde „St.‑Crispinus en St.‑Crispinianus”, begaf zich een aantal genodigden van het SchoenenKwartier naar het pand, waar destijds het prinselijk hoofdkwartier was gevestigd. Hier onthulde burgemeester Sacha Ausems een plaquette die herinnert aan de historische gebeurtenis van 400 jaar geleden. Het schuttersgilde sloot de herdenking af met een feestelijke vlaggenhulde op het Raadhuisplein.

Het project is mede mogelijk gemaakt door Stichting Jacques de Leeuw, Nut van het Algemeen – afdeling De Langstraat, en Gemeente Waalwijk.